१ एप्रिल २०२६ पासून, HDFC बँक, पंजाब नॅशनल बँक आणि बंधन बँक त्यांच्या एटीएम नियमांमध्ये सुधारणा करणार आहेत.या बदलांमध्ये मोफत व्यवहारांवरील मर्यादा, रोख रक्कम काढण्याची कमाल मर्यादा आणि अतिरिक्त व्यवहारांवर लागू होणारे शुल्क यांचा समावेश आहे. या नवीन नियमांच्या अंमलबजावणीनंतर, ग्राहकांना एटीएम वापरताना अधिक नियोजन करावे लागेल; कारण निर्धारित मर्यादा ओलांडल्यास त्यांना अतिरिक्त शुल्क भरावे लागेल.
या बदलांचा थेट परिणाम अशा व्यक्तींवर होईल, ज्या वारंवार एटीएम सेवांचा वापर करतात. अशा ग्राहकांना आता अतिरिक्त शुल्क टाळण्यासाठी, रोख रक्कम काढणे आणि खात्यातील शिल्लक तपासणे यांसारख्या व्यवहारांवर मर्यादा घालावी लागेल. कोणत्या बँकांनी त्यांच्या एटीएम शुल्कामध्ये सुधारणा केली आहे, त्याबद्दल सविस्तर जाणून घेऊया..
HDFC बँकेतील सर्वात महत्त्वाचा बदल हा UPI द्वारे रोख रक्कम काढण्याशी संबंधित आहे. यापुढे, UPI-आधारित ‘कार्डलेस कॅश विथड्रॉवल’ व्यवहार नियमित एटीएम व्यवहारांमध्येच केली जाईल. बचत खाते किंवा पगार खाते असलेल्या ग्राहकांना HDFC बँकेच्या एटीएमवर दरमहा ५ मोफत व्यवहार करण्याची मुभा असेल. इतर बँकांच्या एटीएमवर, ग्राहकांना महानगरांमध्ये ३ आणि महानगरे वगळता इतर शहरांमध्ये ५ मोफत व्यवहार करता येतील. मोफत व्यवहारांची मर्यादा संपल्यानंतर, त्यानंतरच्या प्रत्येक व्यवहारासाठी २३ रु. अधिक कर लागू करण्यात येईल.
यापूर्वी, UPI द्वारे काढलेल्या रकमांची गणना स्वतंत्रपणे केली जात असे; मात्र आता त्यांचा समावेश नियमित मोफत व्यवहारांच्या मर्यादेतच करण्यात आला आहे.PNB ने ATM व्यवहारांवर आणली मर्यादापंजाब नॅशनल बँकेने त्यांच्या डेबिट कार्डच्या विविध प्रकारांसाठी दैनंदिन रोख रक्कम काढण्याच्या मर्यादेत कपात केली आहे. ‘प्लॅटिनम’, ‘गोल्ड’ आणि ‘बिझनेस’ कार्ड्स ज्यांवर यापूर्वी १ लाखापर्यंत रक्कम काढण्याची मुभा होती आता ती मर्यादा कमी करून ५०,००० करण्यात आली आहे. ‘सिलेक्ट’ आणि ‘सिग्नेचर’ कार्ड्स ज्यांची मर्यादा यापूर्वी १.५ लाख होती आता ती कमी करून ७५,००० करण्यात आली आहे.
बंधन बँकेनेही ग्राहकांसाठी उपलब्ध असलेल्या मोफत व्यवहारांच्या संख्येत सुधारणा केली आहे. ग्राहकांना त्यांच्या स्वतःच्या बँकेच्या एटीएमवर दरमहा ५ मोफत आर्थिक व्यवहार करण्याची मुभा असेल; तर आर्थिक व्यवहारांव्यतिरिक्त इतर व्यवहार मात्र अमर्यादित राहतील. इतर बँकांच्या एटीएमवर, ग्राहकांना महानगरांमध्ये ३ मोफत व्यवहार आणि महानगरे वगळता इतर शहरांमध्ये ५ मोफत व्यवहार करण्याची सुविधा मिळेल.
ही मर्यादा संपल्यानंतर, बँकेच्या नियमांनुसार शुल्क आकारले जाईल.भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (RBI) जारी केलेल्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करून हे बदल लागू करण्यात आले आहेत. एटीएमचा अनावश्यक वापर रोखण्यास आणि डिजिटल व्यवहारांना चालना देण्यास मदत होईल. ग्राहकांनी प्रत्येक महिन्याच्या सुरुवातीलाच आपल्या मोफत व्यवहारांच्या मर्यादेची नोंद घ्यावी, असा सल्ला देण्यात येत आहे. एटीएम वापराची अनुमत मर्यादा ओलांडल्यास, त्यानंतरच्या प्रत्येक व्यवहारासाठी २३ अधिक जीएसटी (GST) इतके शुल्क आकारले जाऊ शकते. हे नवीन नियम १ एप्रिलपासून अंमलात येतील.
