पुण्यात जनगणना २०२७ च्या पहिल्या टप्प्याला १ मेपासून सुरुवात होणार असून, त्यासाठी पुणे महापालिकेची तयारी पूर्ण झाली आहे. भारत सरकारच्या जनगणना संचालनालयाच्या वतीने राबविण्यात येणाऱ्या जनगणना २०२७ अंतर्गत पहिल्या टप्प्यात घरयादी तयार करणे व घरगणना हे महत्त्वाचे काम करण्यात येणार आहे.
ही मोहीम १ मे ते १५ जून या कालावधीत पुणे महापालिका हद्दीतील १५ क्षेत्रीय कार्यालयांच्या कार्यक्षेत्रात राबविली जाणार आहे.
जनगणना प्रक्रियेची प्रभावी अंमलबजावणी सुनिश्चित करण्यासाठी राज्य जनगणना संचालनालयाच्या निर्देशानुसार महापालिकेत ३ फेब्रुवारी रोजी विशेष बैठक घेण्यात आली. या बैठकीत जनगणनेच्या कामकाजाचा सविस्तर आढावा घेण्यात आला. तसेच पुणे शहरातील १५ चार्ज जनगणना अधिकारी आणि शहर जनगणना अधिकारी यांना आगामी मोहिमेबाबत आवश्यक मार्गदर्शन करण्यात आले.
बैठकीदरम्यान जनगणनेचे सर्व कामकाज ठरवून दिलेल्या कालमर्यादेत पूर्ण करण्याचे स्पष्ट आदेश देण्यात आले. प्रशासनाच्या दृष्टीने यंदाची जनगणना अनेक अर्थांनी महत्त्वाची ठरणार आहे. कारण भारतात प्रथमच जनगणना प्रक्रिया पूर्णतः डिजिटल पद्धतीने राबविण्यात येणार आहे. त्यामुळे पारंपरिक कागदी नोंदीऐवजी आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून माहिती संकलन करण्यात येणार आहे.
डिजिटल जनगणनेच्या पार्श्वभूमीवर प्रगणकांची नियुक्ती, त्यांचे प्रशिक्षण, आवश्यक तांत्रिक साधनसामग्री तसेच माहिती संकलनासाठी लागणारी डिजिटल व्यवस्था याबाबत विशेष दक्षता घेण्यात येत आहे. शासनाने ठरवून दिलेल्या कालबद्ध कार्यक्रमानुसार सर्व पूर्वतयारी पूर्ण करण्यावर महापालिकेचा भर आहे. प्रगणकांना डिजिटल उपकरणांच्या वापराबाबत सखोल प्रशिक्षण देण्यात येणार असून, माहिती संकलनात कोणतीही त्रुटी राहू नये यासाठी नियंत्रण व देखरेख व्यवस्था अधिक कडक ठेवली जाणार आहे.
अतिरिक्त महापालिका आयुक्त ओमप्रकाश दिवटे यांनी या बैठकीत उपस्थित अधिकाऱ्यांना जनगणना मोहीम यशस्वी करण्यासाठी आवश्यक ती सर्व पूर्वतयारी तातडीने पूर्ण करण्याचे निर्देश दिले. डिजिटल पद्धतीमुळे माहिती अधिक अचूक, जलद आणि पारदर्शक रीतीने उपलब्ध होणार असून, शहरातील प्रत्येक घराची नोंद व्यवस्थित आणि शास्त्रशुद्ध पद्धतीने होईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
पुणे शहराचा वेगाने होणारा विस्तार, वाढती लोकसंख्या आणि नागरी सुविधांचे नियोजन या सर्व बाबींच्या दृष्टीने जनगणनेतील आकडेवारी अत्यंत महत्त्वाची ठरणार आहे. त्यामुळे घरयादी व घरगणना या पहिल्या टप्प्यातील काम अत्यंत काटेकोरपणे पार पाडण्यावर प्रशासनाचा भर राहणार आहे. आगामी काळात नागरिकांनीही या मोहिमेला सहकार्य करावे, असे आवाहन महापालिकेच्या वतीने करण्यात आले आहे.
